Internationale contacten

Wij vinden het belangrijk dat we als school onze onderwijsblik verruimen. Niet alleen gericht zijn op het Nederlands onderwijssysteem, maar ook nieuwsgierig zijn naar hoe collega’s in het buitenland onderwijs geven.
Ook vinden wij het belangrijk dat leerlingen in contact komen met schoolgenootjes in het buitenland. Wij zijn op zoek naar contacten met partnerscholen in het buitenland.
Dit schooljaar nemen we deel aan de Vlaams-Nederlandse participatieve stage. Directie en leerkrachten gaan bij elkaar op bezoek en willen van elkaar leren.

Vlaams-Nederlandse Participatieve stage

Wat is het?
Via Marant krijgt een aantal scholen in het rivierengebied de gelegenheid deel te nemen aan stage uitwisselingen tussen Nederland en Vlaanderen. Het wordt gesubsidieerd door het Europees Platform dat internationalisering binnen het onderwijs bevordert.
De uitwisselingen vinden plaats rond een thema; deze keer is het thema ‘taal’. Vanwege de focus op taalontwikkeling een reden voor de directie om onze locatie west aan te melden. Veel scholen melden zich en er is maar beperkt plaats. Wij krijgen de kans hieraan me te doen! Onze partnerschool is basisschool De Tuimelaar in De Panne, een gemeente in de Westhoek in Vlaanderen (www.detuimelaar.be).

In het kort de inhoud
De uitwisseling bestaat voor leerkrachten uit twee stageweken; de eerste week vindt plaats van 16 t/m 20 november bij De Tuimelaar in De Panne. Dan zijn Silke en Linette te gast op onze partnerschool. De tweede stageweek is van 15 t/m 19 maart op onze school; dan zijn we gastheer voor twee leerkrachten van onze partnerschool.
De deelnemende leerkrachten van de gastschool geven tijdens de stageweken zelf gewoon les; de gasten draaien en kijken mee en kunnen bijvoorbeeld gastlessen geven.
De programma’s worden voorbereid door de directies. Doel is participeren, ervaringen opdoen, inzichten uitwisselen, reilen en zeilen van een school meemaken en reflecteren.
Dinsdag 8 september hadden Jan en Ellen de eerste bijeenkomst in het kader van de voorbereiding van de stages.
Op 24 en 25 september vindt in Vlaanderen de directietweedaagse plaats om de Vlaamse stageweek voor te bereiden. Op 4 en 5 februari is er een directietweedaagse in Nederland om de stages in Nederland voor te bereiden.

Programma stageweek 16 t/m 20 november
De gasten overnachten in het Best Western Hotel Pax in Diksmuide. Niet ver van Brugge en Ieper. Met de auto ben je ongeveer 2 ½ uur onderweg.
Aankomst op zondagavond in het hotel.
Maandag 16 november om 09.00 uur ontvangst en welkom, toelichting op het programma, instrumenten, evaluatie en verslaglegging. ’s Middags bezoek aan partnerschool en gezamenlijk diner. Dinsdag, woensdagochtend en donderdag een programma op de partnerschool. Een opdracht voor deze dagen is door de directie tijdens de tweedaagse geformuleerd. Op woensdagmiddag een gezamenlijk (cultureel) programma en diner.
De evaluatie volgt op vrijdagmorgen met een lunch als afsluiting.

Verslag eerste directie tweedaagse in Diksmuide/De Panne in Vlaanderen
Wat hebben wij gedaan tijdens de directietweedaagse?
Het programma begon op donderdag 24 september natuurlijk met een voorstelronde. Een aantal van de Nederlandse directieleden hadden we al ontmoet tijdens de eerste bijeenkomst op 8 september, toen ons het programma en de doelstellingen werden uiteengezet.
Na de voorstelronde werd ons nog eens duidelijk gemaakt welke doelstellingen aan de stages zijn verbonden, namelijk:

• De kennis van het onderwijs in het partnerland te vergroten
• De professionaliteit van de deelnemers te verhogen
• De Europese dimensie in het onderwijs te versterken
• De kennis van de onderwijsterminologie in het partnerland te verbeteren.

Dat gebeurt door:

• Uitwisseling tussen scholen door zowel directies als leerkrachten
• Uitwisseling van didactische concepten
• Uitwisseling van informatie over structuren, leerplanconstructie en eindtermen.

Zoals hierboven al staat is het thema ‘taal’. Meer specifiek ‘taal als communicatiemiddel’ of zoals het op onze papieren staat ‘Taal als voertuig voor maatschappelijk functioneren’. Om het werkbaar te houden heeft men een driedeling gemaakt in dialecten, meertaligheid en anderstaligen.
De meertaligheid en anderstaligheid gaan op voor zowel ons als de partnerschool.
Men heeft als hulp bij de observaties in de klas een observatieleidraad opgesteld.
Tijdens onze besprekingen met de directeur van onze partnerschool werd al duidelijk dat we niet alle punten uit deze observatieleidraad zullen gebruiken, maar slechts een paar daarvan.
Vanuit de organisatie is een concept nota opgesteld met als titel ‘Taal als basis voor leren en leven’. Deze nota vormde de basis voor de opdracht voor de stage die door de directies van de PMS en De Tuimelaar is geformuleerd.

Een groot deel van de tijd brachten wij uiteraard door op de partnerschool in De Panne. De Panne ligt ongeveer op 25 autominuten van Diksmuide. Aan de kust op het puntje van zuidwest Vlaanderen.

Onze partnerschool
Op donderdag 24 september en vrijdag 25 september waren wij te gast op onze partnerschool. Naast een uitgebreide rondleiding hebben wij veel tijd besteed aan uitwisseling van onze ervaringen. Het werden inspirerende gesprekken, waardoor we een goede indruk kregen van het onderwijs in Vlaanderen.
Ons is duidelijk geworden dat het onderwijs in Vlaanderen veel meer afhankelijk is van de politiek. De school krijgt alleen geld voor de aanschaf van leermiddelen maar heeft bijvoorbeeld geen invloed op het benoemingsbeleid; dat wordt van bovenaf geregeld. Hoewel wij wel eens krap in ons scholingsbudget zitten, staat dat niet in verhouding met de heel krappe middelen die daarvoor op onze partnerschool beschikbaar zijn. Men moet de scholing realiseren van slechts € 800 per schooljaar. Dit riep bij ons de vraag op of we ook in dit verband een samenwerking zouden kunnen aangaan.
En wat te denken van een onderwijsminister die voorstelt dat bezuinigingen kunnen worden doorgevoerd door de leraren 1% van hun salaris te laten inleveren.

De Tuimelaar is een school met 150 leerlingen, waarvan 34% Franstalig is en 13% een andere taal spreekt dan Frans of Nederlands.
We hebben kennis gemaakt met een aantal leerkrachten. Wij hebben ze niet alleen met ons laten kennismaken, maar ook met onze Betuwe door een gezond cadeautje: appels en peren uit de boomgaarden rond Tiel. Met een uitleg over de soort en de mate waarin ze al gegeten kunnen worden. Het fruit werd met enthousiasme ontvangen.

Men werkt met een plan voor Gelijke Onderwijs Kansen (GOK) dat voor drie jaar wordt vastgesteld. Op grond van een screening wordt vastgesteld of er extra gelden beschikbaar komen. Voor onze school resulteerde de screening voor het lopende plan in 58% GOK leerlingen. Het taalbeleidsplan is onderdeel van het GOK-plan. Het taalbeleidsplan heeft vier peilers, te weten;

• Taalvaardigheid
• Communicatie met ouders
• Taal en onderwijs (woordenschat)
• Begrip dat nodig is om onderwijs te volgen.

Hiervan ervaart men de communicatie met ouders als het moeilijkst te realiseren onderdeel. Veel ouders haken af.
Vanuit de overheid wordt soms subsidie gegeven voor een speciale klas voor anderstalige nieuwkomers. Onze partnerschool grijpt daarnaast, omdat de leerlingen dan niet de Belgische nationaliteit mogen hebben. De Franstalige leerlingen hebben de Belgische nationaliteit en voor de enkele andere wordt geen subsidie gegeven om een aparte klas in te richten.
De Tuimelaar heeft wel een NT2 leerkracht. Deze is voor vier jaar aan de school verbonden. Na dit schooljaar houdt de subsidie op en zijn er geen mogelijkheden voor de school om dit via bijvoorbeeld een aparte constructie binnen de formatie door te zetten. Met andere woorden: als men de expertise binnen de school wil houden, zal een andere leerkracht het veld moeten ruimen.
De school heeft drie kleutergroepen. De jongste groep is wat wij een peutergroep zouden noemen; deze groep is bij ons in Nederland ondergebracht bij de peuterspeelzaal. De kinderen kunnen in de peuterklas terecht vanaf 2 ½ jaar.
De kinderen stromen niet in de eerste kleutergroep in als ze vier jaar zijn, maar pas aan het begin van het daaropvolgende schooljaar.
Problemen waar men mee te maken krijgt vinden zijn oorzaak in de taal of in het sociaal emotionele vlak (echtscheiding, eenoudergezinnen).
In het eerste leerjaar (onze groep 3) wordt gewerkt met VLL nieuw.
Voor het taalonderwijs maakt men gebruik van Taal Totaal in de vernieuwde versie. Het voortgezet technisch lezen wordt niet ondersteund door een methode.

De opdracht
Samen met de directeur van De Tuimelaar hebben wij een opdracht geformuleerd voor de stageweek in november. De opdracht richt zich vooral op het taalonderwijs in de eerste klas (groep 3) en betekenisvol onderwijs.